Wielki powrót Monolitu (Modularnego)

Słowo "Monolit" stało się w IT niemal obelgą. Niesłusznie. Monolit to po prostu aplikacja, w której wszystkie moduły są wdrażane jako jedna jednostka (np. jeden plik .jar, .dll czy kontener). Ma to potężne zalety, o których zapominamy:

• Prostota wdrożenia: Masz jeden artefakt. Wrzucasz go na serwer i działa. Nie musisz martwić się o orkiestrację 50 kontenerów.


• Łatwość debugowania: Śledzenie błędu odbywa się w jednym procesie. IDE pokazuje Ci cały stack trace. Nie musisz skakać po logach z dziesięciu serwerów.


• Wydajność: Komunikacja między modułami to wywołanie metody w pamięci RAM (nanosekundy). W mikroserwisach to komunikacja sieciowa (milisekundy), która jest zawodna i wolna.


• Transakcyjność (ACID): W monolicie masz jedną bazę danych. Zrobienie "Commit" lub "Rollback" transakcji obejmującej zamówienia, płatności i magazyn jest trywialne.

W JSystems promujemy koncepcję Modularnego Monolitu (Modulith). To architektura, w której logicznie dzielimy kod na domeny (np. Moduł Sprzedaży, Moduł Magazynu) z czystymi granicami, ale fizycznie wdrażamy to jako jedną aplikację. To złoty środek dla 90% firm, które nie mają skali Netflixa.

Mikroserwisy: Cena, którą musisz zapłacić

Mikroserwisy to styl architektoniczny, w którym aplikacja składa się z wielu małych usług, działających w osobnych procesach i komunikujących się przez sieć (zazwyczaj HTTP/REST lub kolejki wiadomości). Daje to ogromną autonomię zespołom (każdy zespół może pisać w innym języku i wdrażać się niezależnie), ale narzut operacyjny jest gigantyczny. Zanim zdecydujesz się na ten krok, odpowiedz sobie na pytania o tzw. "Distributed Computing Fallacies":

1. Sieć jest zawodna

W monolicie metoda zawsze wywoła metodę. W mikroserwisach request HTTP może zginąć, dostać timeout, albo serwer docelowy może być przeciążony. Musisz zaimplementować mechanizmy Retries, Circuit Breakers (np. Polly w .NET), i być gotowym na to, że część systemu po prostu nie działa.

2. Spójność ostateczna (Eventual Consistency)

To najtrudniejsza pigułka do przełknięcia dla biznesu. W świecie mikroserwisów nie ma globalnych transakcji ACID (Distributed Transactions są wolne i ryzykowne). Jeśli usługa "Zamówienia" pobierze pieniądze, a usługa "Magazyn" zgłosi błąd, nie możesz po prostu cofnąć transakcji bazy danych. Musisz zaimplementować tzw. Transakcje Kompensacyjne (Wzorzec SAGA). To drastycznie komplikuje kod. Czy Twój biznes zaakceptuje fakt, że przez 3 sekundy użytkownik widzi stan "Opłacone", a potem nagle "Anulowane"?

3. Piekło observability

Znalezienie przyczyny błędu w systemie rozproszonym wymaga zaawansowanej infrastruktury: Distributed Tracing (Jaeger, OpenTelemetry), centralnego logowania (ELK Stack, Splunk) i monitoringu (Prometheus, Grafana). Bez tego jesteś ślepy. Wdrożenie i utrzymanie tych narzędzi często wymaga osobnego zespołu DevOps.

Kiedy WIĘC warto iść w mikroserwisy?

Mimo wad, mikroserwisy są niezbędne w określonych scenariuszach. Decyzję o podziale należy podjąć, gdy:

• Skalowanie zespołów: Masz 100+ programistów. Praca na jednym repozytorium (codebase) staje się koszmarem (merge conflicts). Podział na mikroserwisy pozwala zespołom pracować niezależnie.


• Niejednorodne wymagania skalowalności: Moduł "Generowanie PDF" zużywa 90% CPU, a moduł "Logowanie" prawie nic. W mikroserwisach możesz postawić 50 instancji serwisu PDF i tylko 2 instancje Logowania. W monolicie musisz skalować całą kobyłę.


• Technologia: Część systemu wymaga Pythona (Machine Learning), a część wydajnego C# lub Go. Mikroserwisy pozwalają na architekturę "Polyglot".


• Time-to-market dla małych zmian: Jeśli zmiana jednej linijki w module promocji wymaga przebudowania i przetestowania całego gigantycznego systemu bankowego (co trwa 3 dni), to wydzielenie promocji do mikroserwisu pozwoli wdrażać go w 15 minut.

Antywzorzec: Rozproszony Monolit (Distributed Monolith)

To najgorszy z możliwych światów, przed którym ostrzegamy na naszych szkoleniach architektonicznych. Dzieje się to wtedy, gdy pociąłeś system na mikroserwisy, ale są one ze sobą tak silnie powiązane, że wdrożenie zmiany w jednym wymaga zmiany w trzech innych. Musisz je wdrażać w określonej kolejności, dzielą jedną bazę danych, a komunikacja jest "gadatliwa". Zyskałeś wszystkie problemy sieciowe mikroserwisów, a nie zyskałeś żadnej niezależności. Unikaj tego jak ognia.

Strategia przejścia: Strangler Fig Pattern

Jeśli masz stary system (Legacy) i chcesz go zmodernizować, nigdy nie rób "Wielkiego Przepisania" (Big Bang Rewrite) – to się zawsze kończy porażką. W JSystems uczymy wzorca Strangler Fig (Figowiec Dusiciel). Polega on na stopniowym wygaszaniu starego systemu:

1. Stawiasz "Fasadę" lub API Gateway przed starym monolitem.


2. Nowe funkcjonalności piszesz już jako mikroserwisy (lub moduły).


3. Powoli wycinasz kawałki logiki ze starego systemu i przekierowujesz ruch na nowe serwisy.


4. Po latach stary system (monolit) znika lub zostaje zredukowany do minimum.

To proces bezpieczny, pozwalający dostarczać wartość biznesową od pierwszego dnia transformacji.

Rola architektury w ofercie JSystems

Na naszych szkoleniach z Architektury Oprogramowania nie uczymy "rysowania pudełek". Nasi trenerzy to inżynierowie, którzy przeprowadzali transformacje systemów w bankach, telekomach i e-commerce. Pokazujemy praktyczne aspekty:

• Jak zdefiniować granice usług (Bounded Contexts) przy użyciu Event Stormingu.


• Jak konfigurować komunikację asynchroniczną (RabbitMQ, Kafka).


• Jak zarządzać kontraktami API (Consumer Driven Contracts).


• Jak konteneryzować aplikacje (Docker, Kubernetes).

Dzięki naszym gotowym środowiskom laboratoryjnym w chmurze, podczas szkolenia postawisz własny klaster mikroserwisów i zobaczysz, jak zachowuje się, gdy wyłączymy jeden z węzłów (Chaos Engineering).

Podsumowanie: Ewolucja, nie rewolucja

Nie zaczynaj nowego projektu od mikroserwisów. Zacznij od dobrze zaprojektowanego Modularnego Monolitu. Jeśli odniesiesz sukces i system urośnie – będziesz miał gotowe granice modułów, by łatwo wydzielić je do mikroserwisów. Jeśli zaczniesz od mikroserwisów bez zrozumienia domeny, skończysz z chaosem, którego utrzymanie pochłonie cały Twój budżet.

Stoisz przed wyborem architektury dla nowego systemu? Skonsultuj to z praktykami. Sprawdź nasze szkolenia z architektury oprogramowania - systemów i mikroserwisów. Nauczymy Cię podejmować decyzje oparte na faktach, a nie na hype.

FAQ – Architektura Monolit vs Mikroserwisy